Almanya'da Aşçı Çalışma Saatleri ve Bölünmüş Vardiya

Günlük süre ve molalar

Arbeitszeitgesetz günlük çalışma süresini sekiz saat olarak belirler ve altı ay veya yirmi dört hafta ortalamasında sekiz saatin aşılmaması koşuluyla on saate kadar uzatılmasına izin verir. Molalar da düzenlenmiştir: altı ila dokuz saat çalışmada en az otuz dakika, dokuz saati aşan çalışmada kırk beş dakika mola verilir ve altı saatten fazla molasız çalışılamaz.[1]

Bu kurallar gastronomide de geçerlidir ve sık ihlal edilir. Mutfakta "yoğunluk geçsin" diyerek atlanan molalar, yasal olarak atlanamaz. Molaların çalışma süresinden sayılmadığını da bilin: sekiz saat çalışma artı kırk beş dakika mola, işyerinde en az sekiz saat kırk beş dakika demektir.[1]

Gastronomiye özgü dinlenme istisnası

Genel kural, iş gününün bitiminden sonra en az on bir saat kesintisiz dinlenmedir. Lokanta, otel ve konaklama işletmelerinde bu süre bir saat kısaltılabilir, yani on saate inebilir. Ancak her kısaltmanın bir takvim ayı veya dört hafta içinde, başka bir dinlenme süresinin en az on iki saate uzatılmasıyla telafi edilmesi gerekir.[1]

Bu istisna, geç kapanan bir restoranda çalışıp ertesi gün öğle servisine yetişmeyi mümkün kılar. Ancak telafi yükümlülüğü çoğu işletmede takip edilmez. Kendi çalışma saatlerinizi kaydedin; bu kayıt, bir anlaşmazlıkta elinizdeki tek somut veridir.[1]

Bölünmüş vardiya: yasanın sessiz kaldığı yer

Bölünmüş vardiya, günün öğle ve akşam servisi olarak ikiye ayrılması ve arada uzun, ücretsiz bir boşluk bırakılmasıdır. Arbeitszeitgesetz yalnız çalışma süresini, molaları ve günler arası dinlenmeyi düzenler; iş gününün toplam uzunluğuna bir sınır koymaz. Bu yüzden sekiz saat çalışıp on dört saat işyerine bağlı kalmak yasal olarak mümkündür.[1]

Buradaki tek gerçek koruma toplu sözleşmedir veya bireysel iş sözleşmenizdir. Bazı gastronomi toplu sözleşmeleri, bölünmüş çalışmada aradaki boşluğu belirli bir süreyle sınırlar. Bu yüzden iş görüşmesinde sorulacak en önemli soru şudur: "Ist die Stelle im Teildienst?" Cevabı yazılı isteyin.

Pazar ve resmî tatil

Kural olarak pazar ve resmî tatillerde saat 00.00 ile 24.00 arasında çalışılamaz. Ancak lokanta, konaklama ve ikram işletmeleri bu yasağın istisnaları arasındadır; yani gastronomide pazar çalışması yasaldır. Buna karşılık yılda en az on beş pazarın çalışılmadan geçmesi gerekir.[1]

Pazar çalışması karşılığında, çalışılan günü içeren iki haftalık bir dönem içinde denk bir izin günü verilmelidir. Bu hakkı bilmek önemlidir çünkü uygulamada sıkça atlanır. Vardiya planınızı saklayın ve verilen izin günlerini kaydedin.[1]

Sözleşmede aranacak satırlar

Şunlar yazılı olsun: haftalık sözleşme saati, bölünmüş vardiya uygulanıp uygulanmadığı, fazla mesainin ücretle mi izinle mi karşılandığı, pazar düzeni ve denk izin uygulaması, yıllık izin günü sayısı. Bu beş satır olmayan bir sözleşme, gastronomide en sık yaşanan anlaşmazlıkların hepsini açık bırakır.[1]

Çalışma saatlerinizi nasıl kaydetmelisiniz?

Gastronomi, çalışma süresi anlaşmazlıklarının en sık yaşandığı sektörlerden biridir. Kendi kayıtlarınızı tutun: her gün için başlama saati, bitiş saati, mola süresi ve varsa bölünmüş vardiyanın ara süresi. Basit bir defter veya telefon notu yeterlidir. Bu kayıt, bir anlaşmazlıkta elinizdeki tek somut veridir ve mahkemede de dikkate alınır.

İkinci olarak vardiya planlarını saklayın. Pazar çalışması karşılığı verilmesi gereken denk izin günlerini ve dinlenme süresi kısaltmalarının telafisini bu planlar üzerinden takip edebilirsiniz. Bu, işvereninize güvenmediğiniz anlamına gelmez; düzenli çalışan bir işletmede zaten sorun çıkmaz. Sorun çıktığında ise kaydı olan ile olmayan arasındaki fark, tamamen belirleyici olur.

Aşçı iş ilanlarını doğru okuyun ve aşçı maaş dağılımını okuyun. Gastronomide hayat kalitesini saat sayısı değil, saatlerin günün neresine düştüğü belirler; bölünmüş vardiya sorusunu her görüşmede sorun.